Podwójne role Gordona Liu i Michaela Parksa w Kill Bill

Gordon Liu i Michael Parks grają po dwie postacie w Kill Bill. Ten zabieg opiera się na zmianach głosu, gestów i wyglądu, a nie na ujawnieniu pokrewieństwa między ich rolami.

Gordon Liu: Johnny Mo i Pai Mei

Gordon Liu gra Johnny’ego Mo w Kill Bill: Vol. 1 oraz Pai Meia w Vol. 2. Johnny Mo należy do oddziału chroniącego O-Ren, a Pai Mei jest mistrzem z przeszłości Beatrix. To różne postacie o odmiennych rolach fabularnych i wyglądzie. Wspólna twarz aktora nie jest wskazówką, że jedna z postaci zmienia się w drugą.

Johnny Mo jest określony przez działanie w grupie. Wśród licznych przeciwników musi się wyróżniać i uczestniczyć w walce, w której liczą się pozycje, ruchy i szybkość. Jego charakterystyka wiąże się z wizualną dyscypliną grupy oraz z rolą przeszkody na drodze Beatrix przez Dom Błękitnych Liści.

Pai Mei z kolei dominuje w przestrzeni nauki. Broda, brwi, strój i postawa tworzą sylwetkę, którą można natychmiast rozpoznać. Jego relacja z protagonistką opiera się na poleceniach, próbach i odpowiedziach. Autorytet wyraża się zarówno w bezruchu, jak i w błyskawicznym demonstrowaniu fizycznej przewagi.

Kontrast pokazuje, że umiejętności aktorskie nie sprowadzają się do zmiany makijażu. Johnny Mo musi dobrze funkcjonować w tłumie, podczas gdy Pai Mei po pojawieniu się skupia na sobie niemal całą uwagę. Ten sam aktor przechodzi od bycia częścią struktury walki do narzucania zasad sceny. Różnica w pełnionej funkcji sprawia, że widz akceptuje obie postacie bez potrzeby fabularnego wyjaśnienia.

Michael Parks: Earl McGraw i Esteban Vihaio

Michael Parks wciela się w szeryfa Earla McGrawa i Estebana Vihaio. Earl bierze udział w śledztwie w kaplicy, a Esteban pojawia się, gdy Beatrix szuka informacji, które pomogą jej dotrzeć do Billa. Pierwszy obserwuje skutki masakry z policyjnej perspektywy; drugi należy do świata związanego z przeszłością i osobistymi relacjami antagonisty.

Głos odgrywa kluczową rolę w rozróżnieniu tych postaci. Earl mówi z szorstką swobodą wynikającą z doświadczenia zawodowego i znajomości swojej pozycji. Esteban ma inną kadencję, sprawia wrażenie starszego i prowadzi rozmowę w odmienny sposób. Aktor zmienia sposób, w jaki słowa wypełniają czas, a także wygląd prezentowany przed kamerą.

Obie role dostarczają informacji, ale relacja z rozmówcą wygląda inaczej. Earl komentuje to, co znajduje, w obecności towarzyszących mu osób; Esteban decyduje, co i jak opowiedzieć Beatrix o historii, która dotyczy Billa. W jednej scenie dominuje obserwacja śladów. W drugiej przekazywanie informacji splata się z interesem i autorytetem osoby, która je posiada.

Przemiana Parksa nie czyni z Estebana przebranego szeryfa. Nie oznacza też, że fabuła sugeruje pokrewieństwo obu postaci. Powtórne obsadzenie tego samego aktora to decyzja castingowa; tożsamość w świecie przedstawionym wymaga odrębnych dowodów fabularnych. Sylwetka Michaela Parksa w filmach Tarantino pozwala dostrzec jego wszechstronność, nie myląc jej z ciągłością między postaciami.

Odstęp między występami sprzyja temu zabiegowi, ale nie jest jego jedynym warunkiem. Gdyby głos, ciało i funkcja postaci były identyczne, sam upływ czasu nie wystarczyłby, by je odróżnić. Film wykorzystuje cały zestaw zmian i liczy na to, że widz odczyta nową postać zgodnie z zasadami rozpoczynającej się sceny.

Co daje obsadzanie tych samych aktorów w kilku rolach w jednym filmie

Podwójne role pozwalają dostrzec, że film jest także dziełem aktorskim, a nie tylko śledzić jego fabułę. Niektórzy widzowie od razu rozpoznają Liu lub Parksa, inni zauważą to dopiero w napisach końcowych. W obu przypadkach można zrozumieć fabułę bez rozwiązywania zagadki. Jeśli dochodzi do odkrycia, dotyczy ono pracy aktora, a nie ukrytego zwrotu akcji.

Ten zabieg współgra też z różnorodnością konwencji w Kill Bill. W jednym filmie mogą znaleźć się scena policyjna, nawiązanie do kina sztuk walki i rozmowa w innym kręgu kulturowym. Powtórne obsadzenie aktora nie wymusza ujednolicenia tych konwencji. Pozwala zobaczyć, jak bardzo może zmienić się jego ekranowa obecność wraz ze zmianą charakteryzacji, reżyserii i miejsca zajmowanego w opowieści.

W przypadku Liu skojarzenie aktora z kinem sztuk walki wzbogaca postać mistrza o filmowe konotacje, ale Pai Mei pozostaje postacią stworzoną na potrzeby tego filmu. W przypadku Parksa przemiana pokazuje, że rozpoznawalny głos nie oznacza niezmiennej tożsamości: rytm, akcent i gest mogą nadać mu nowy charakter. Nie trzeba przypisywać reżyserowi jednej konkretnej intencji, by docenić te efekty.

Najprościej sprawdzić to w napisach końcowych i scenach. Gordon Liu występuje jako Johnny Mo i Pai Mei, a Michael Parks jako Earl McGraw i Esteban Vihaio. Następnie warto porównać, co wnosi każda z tych kreacji. Poszukiwanie tajnego pokrewieństwa między postaciami odwraca uwagę od widocznej decyzji castingowej i kieruje ją ku teorii, której film nie potrzebuje.

Wróć do przewodnika po Kill Bill.

Zobacz wszystkie artykuły w Kill Bill: historia zemsty opowiedziana w dwóch tomach