Cadillac Ricka Daltona: luksus, zależność i filmowa pamięć

Rick Dalton ma przestronnego, przyciągającego wzrok Cadillaca, choć zazwyczaj zajmuje miejsce pasażera. Samochód świadczy o jego statusie materialnym, a zarazem pokazuje, jak bardzo zależy od Cliffa, jeśli chce się przemieszczać po Los Angeles.

Samochód wciąż aktywnej gwiazdy

Samochód Ricka Daltona to Cadillac Coupe DeVille z 1966 roku. Jego jasny kolor — zależnie od oświetlenia kremowy lub bladożółty — oraz duże rozmiary sprawiają, że wyróżnia się podczas podróży po Los Angeles. To nie jest obojętny detal tła. Film wykorzystuje go, by pokazać status aktora, który boi się utraty znaczenia, ale wciąż ma środki i widoczne oznaki sukcesu.

Rok produkcji modelu ma znaczenie w historii osadzonej w 1969 roku. Samochód nie pochodzi z odległej przeszłości bohatera: to stosunkowo nowy pojazd, odpowiedni dla kogoś, kto przez lata pracy zgromadził pokaźny majątek. Koordynator ds. pojazdów Steven Butcher wyjaśnił, że ten tok rozumowania wpłynął na wybór auta. Rick może czuć się zagrożony zawodowo, nie tracąc od razu domu, samochodu ani stylu życia, który zdołał sobie zapewnić.

Cadillac pomaga podkreślić różnicę między lękiem a materialną ruiną. Rick mówi o karierze, która zaczyna się kurczyć, ale nadal jeździ samochodem kojarzonym z wygodą i prestiżem. Ta sprzeczność pozwala widzowi zrozumieć jego niepokój, nie myląc go z sytuacją finansową Cliffa. Łączą ich rozmowy i praca, choć ich warunki życia i majątek wciąż bardzo się różnią.

Przestronne wnętrze samochodu sprzyja także szczególnej bliskości. Mężczyźni mogą rozmawiać, siedząc obok siebie, podczas gdy wokół przesuwa się miasto. Samochód łączy intymność z wystawieniem na świat: bohaterowie są odizolowani od ulicznego hałasu, ale wciąż przemierzają miejsca, w których rozwija się zatrudniająca ich branża. Film czyni z samej podróży część ich relacji, zamiast traktować ją wyłącznie jako sposób dotarcia do kolejnej ważnej sceny.

Rick jest właścicielem samochodu, ale to Cliff kieruje podróżą

Cliff Booth zazwyczaj prowadzi Cadillaca, ponieważ Rick stracił prawo jazdy po incydentach związanych z alkoholem. Taki podział ról zmienia luksusowy przedmiot w obraz zależności. Właściciel może zdecydować, dokąd chce jechać, ale potrzebuje przyjaciela, by tam dotrzeć. Ich relacja zawodowa wykracza w ten sposób poza sceny ryzyka: Cliff zajmuje się także codziennymi sprawami Ricka.

Miejsce pasażera stawia Ricka Daltona w sytuacji, w której może okazać słabość. Może mówić o swoich lękach, narzekać i szukać odpowiedzi, podczas gdy drugi mężczyzna skupia się na drodze. Cliff słucha, nie zawsze traktując kryzys Ricka z taką powagą, z jaką on sam go przeżywa. Prowadzenie samochodu pozwala ukazać różnicę temperamentów w przestrzeni, którą dzielą, bez potrzeby zmieniania każdej rozmowy w otwartą konfrontację.

Nierówność finansowa nie przesądza też, który z nich wspiera drugiego. Rick płaci i zapewnia pracę, ale Cliff ma praktyczne umiejętności, których aktor potrzebuje. Cadillac uwidacznia tę wzajemną zależność: należy do jednego, lecz na co dzień służy dzięki drugiemu. Film pokazuje, że nawet tak zwyczajny gest jak podwiezienie kogoś może świadczyć o przyjaźni splecionej z trudną do oddzielenia relacją zawodową.

Kiedy Cliff korzysta z własnego Volkswagena, zmienia się skala zarówno samochodu, jak i podróży. Ta różnica sprawia, że Cadillac jawi się jako część świata Ricka, a nie bezosobowy pojazd, z którego obaj korzystają na równych prawach. Kierowca zna oba te światy: może prowadzić samochód gwiazdy, a potem wrócić do znacznie skromniejszego domu. Podróże uwidaczniają dystans społeczny, którego nie niweluje osobista bliskość.

Samochód, który wcześniej pojawił się w „Wściekłych psach”

Butcher potwierdził, że Cadillac ma za sobą filmową historię w twórczości Tarantino: samochód należał do Michaela Madsena i pojawił się w „Wściekłych psach”. Ekipa odrestaurowała go na potrzeby nowego filmu i przygotowała także egzemplarz zastępczy. Ciągłość materialna jest tu czymś więcej niż przypadkową zbieżnością marki czy rocznika. To przedmiot, który ponownie trafia do innej fikcyjnej opowieści.

To pochodzenie nie oznacza, że Rick Dalton i Mr. Blonde są kolejnymi właścicielami samochodu w ramach jednej wspólnej chronologii fabularnej. W obu filmach pojazd służy innym postaciom i sytuacjom. Związek ten dotyczy procesu produkcji i pamięci widza, który zna tę ciekawostkę. Uznanie go za powiązanie fabularne oznaczałoby wymyślenie historii samochodu, której żaden z tych filmów nie musi opowiadać.

Ten przykład poszerza także rozmowę o samochodach w świecie Tarantino . Auto może budować klimat epoki, charakteryzować postać i przywoływać wspomnienia wcześniejszych filmów, nie będąc jedynie pozycją w katalogu technicznym. W tym przypadku jego rozmiar i wygoda są równie istotne jak jego pochodzenie. Dzięki renowacji samochód wiarygodnie wpisuje się w rok 1969, a codzienne użytkowanie wiąże go z konkretnymi potrzebami Ricka i Cliffa.

Cadillac definiuje ostatecznie relację, a nie jest jedynie obiektem kolekcjonerskim na pokaz. Rick zachowuje luksus, a Cliff zapewnia możliwość przemieszczania się; obaj dzielą przestrzeń, w której rozmawiają z ufnością, której nie zawsze zaznają poza samochodem. Historia z „Wściekłych psów” dodaje kolejną warstwę tym, którzy ją rozpoznają, ale główna funkcja auta pozostaje jasna nawet bez tej wiedzy: samochód gwiazdy wozi dwóch mężczyzn, których przyjaźń zależy między innymi od tego, czy jeden nadal będzie przewoził drugiego z miejsca na miejsce.

Więcej informacji znajdziesz w przewodniku po filmie „Pewnego razu... w Hollywood”.

Zobacz wszystkie artykuły w Pewnego razu… w Hollywood: postacie, miasto i kino