„Rusz dużym palcem u nogi”: przebudzenie Beatrix w Kill Bill

Scena „Rusz dużym palcem u nogi”, znana po angielsku jako Wiggle your big toe, przedstawia niewielki cel po ucieczce ze szpitala w Kill Bill Vol. 1. Beatrix ukrywa się w Pussy Wagonie i skupia uwagę na stopie, która wciąż nie reaguje tak, jakby sobie tego życzyła. Oczekiwany ruch jest niewielki, ale jego znaczenie polega na tym, że pozwoli jej ruszyć ku życiu, nad którym znów będzie mieć kontrolę.

Powtarzane polecenie sprawia, że widz także zaczyna czekać. Zabójczyni, której skuteczność została już dowiedziona, musi teraz sprawdzić coś podstawowego, zanim będzie mogła ruszyć dalej. Różnica między tym, co potrafi, a tym, co w tej chwili jest w stanie zrobić, nadaje tej sekwencji napięcie.

Montaż przedłuża niepewność, pokazując historię O-Ren, po czym wraca do samochodu. Kiedy palec reaguje, film wprowadza jeszcze przeskok w czasie, zanim pokaże Beatrix idącą i prowadzącą samochód. Powrót do sprawności jest etapem dramatycznym składającym się z kilku momentów, z których każdy można rozpoznać po działaniu lub wskazówce czasowej.

W streszczeniu Miramax przebudzenie Panny Młodej następuje po czterech latach śpiączki. Scena z palcem rozgrywa się już po jej wyjściu ze szpitala, ale Beatrix wciąż nie może normalnie poruszać się o własnych siłach. Samochód daje jej miejsce, w którym może się zatrzymać i skupić na tej trudności.

Ciało jako pierwsza przeszkoda

Scena zmienia skalę tego, co można uznać za postęp. Dla Beatrix Kiddo, przyzwyczajonej do precyzyjnego wykonywania brutalnych działań, uzyskanie reakcji stopy staje się zadaniem wymagającym całej jej uwagi. Jej plan zemsty zależy od czegoś, co musi nastąpić przed jakimkolwiek spotkaniem: od tego, czy zdoła dotrzeć własnym ciałem tam, dokąd chce.

James Berardinelli w swojej recenzji Kill Bill dla ReelViews zwraca uwagę na to, jak wiele uwagi kamera poświęca twarzy, dłoniom i stopom Thurman, i wspomina wprost o próbie poruszenia palcem. Zbliżenie przybliża widza do zmiany, która z większej odległości mogłaby pozostać niezauważona.

Powtarzane polecenie nadaje scenie prostą strukturę suspensu. Najpierw wiadomo, co ma się wydarzyć, a potem odpowiedź każe na siebie czekać. Każda kolejna próba podtrzymuje pytanie, na które można odpowiedzieć obrazem, bez dodatkowych wyjaśnień ze strony Beatrix. Gest nabiera znaczenia, ponieważ widz na niego czeka i z łatwością może porównać wcześniejszy bezruch z pierwszym sygnałem ruchu.

Głos skierowany do samej siebie zmienia też jej relację z dialogiem. Beatrix nie próbuje nikogo przekonać ani nie otrzymuje słownej odpowiedzi. Reakcja musi pojawić się w ciele, do którego się zwraca. Ta nierówna wymiana — między poleceniem, które potrafi sformułować, a działaniem, którego wciąż nie może wykonać — pozwala wyrazić frustrację bez dodawania kłótni czy obecności przeciwnika.

Oczekiwanie i przeskok o trzynaście godzin

W swojej analizie Kill Bill Vol. 1, Markus Hirsch odtwarza powrót do Beatrix po animowanej historii O-Ren: Beatrix udaje się poruszyć palcem, a napis „Trzynaście godzin później” pojawia się przed jej wyjściem z samochodu i rozpoczęciem jazdy. Wskazówka czasowa pojawia się po pierwszym ruchu. Nie należy więc traktować jej jako miary całego czasu, który upłynął od pierwszej próby.

Historia O-Ren wypełnia część czasu, w którym widz czeka. Gdy opowieść wraca do Beatrix, polecenie wciąż czeka na spełnienie i odzyskuje zawieszone wcześniej napięcie. Dygresja sprawia, że pierwszy postęp następuje po odczuwalnym czasie, choć film nie pokazuje w sposób ciągły, ile czasu Beatrix spędziła w samochodzie.

Późniejszy przeskok rozwiązuje inny problem narracyjny: sygnalizuje, że ponowne chodzenie wymaga więcej czasu niż uzyskanie pierwszej reakcji stopy. Film pokazuje dwa osiągnięcia, pomijając pracę, która je dzieli. Dzięki temu zachowuje czytelny postęp, nie przedstawiając każdej próby i nie zamieniając powrotu do sprawności w serię ćwiczeń.

Scena przedstawia determinację poprzez ruch ciała. Ten wybór należy do konwencji kina akcji Kill Bill; film nie rozwija klinicznego wyjaśnienia procesu. Zakończenie sceny pokazuje zmianę sytuacji Beatrix: nie tkwi już na parkingu i może o własnych siłach ruszyć dalej.

Pussy Wagon nadaje tej scenie jeszcze jeden wymiar. Samochód należał do Bucka, a Beatrix przejmuje go po ucieczce ze szpitala. Przez chwilę służy jej jako schronienie, a później Beatrix zaczyna nim jechać. W obrębie tej samej sekwencji zmienia się jej relacja z pojazdem: z miejsca, w którym pozostaje nieruchomo, staje się on środkiem, który pozwala jej odjechać.

Tę zmianę można odczytać jako odwrócenie układu sił w wymiarze materialnym. Przedmiot związany z mężczyzną, który wykorzystał jej bezbronność, zaczyna służyć jej przemieszczaniu się. Karoseria nadal przyciąga wzrok, ale o celu podróży decyduje już ktoś inny.

Wyjazd z parkingu otwiera też przestrzeń filmu po okresie szpitalnego zamknięcia. Do celu wciąż prowadzą inne środki transportu i kolejne decyzje, ale już ta pierwsza podróż wyraża samodzielność. Prowadzenie samochodu przekuwa postęp fizyczny osiągnięty podczas oczekiwania w działanie, które zmienia pozycję Beatrix w świecie zewnętrznym.

Zobacz wszystkie artykuły w Kill Bill: historia zemsty opowiedziana w dwóch tomach